Onderzoek: minder pijn na dagbehandeling

Deze enquête is een vervolg op onderzoek uit 2008/2009, waarin tweehonderd dagbehandelingspatiënten na de ingreep pijnscores bijhielden. Uit deze zogeheten nulmeting bleek dat 28 procent van de respondenten na de operatie matige tot ernstige pijn ervoer. Voor het Post Operatieve Pijnteam (POP) van Ziekenhuis Bethesda was die uitkomst destijds voldoende reden om deze patiënten pijnstillers mee naar huis te geven. In overleg met de ziekenhuisapotheek zijn drie verschillende zakjes met pijnmedicatie samengesteld. Voor lichtere pijn is paracetamol beschikbaar, bij matige pijn kan (naast paracetamol) naproxen (een ontstekingsremmende pijnstiller) worden gebruikt. Patiënten bij wie ernstige pijn wordt verwacht, krijgen tramadol (een morfineachtige pijnstiller) mee naar huis. Welke pijnmedicatie wordt uitgereikt, hangt mede af van de soort operatie en wordt bepaald door de anesthesioloog.

Zeer betrouwbaar

De grote vraag was wat dit nieuwe pijnbeleid van Ziekenhuis Bethesda concreet heeft opgeleverd. Ervaren patiënten daardoor minder pijn en zo ja, in welke mate? Aan Esther Renshof het verzoek om via een enquête duidelijkheid te verschaffen. Op die vragenlijst noteerden patiënten regelmatig hun pijnscores en ook konden ze na de operatie een pijndagboek bijhouden. Van de tweehonderd uitgereikte enquêtes kwamen er 113 ingevuld retour, een respons van 56,5%. ‘Daarmee kun je spreken van betrouwbare onderzoeksresultaten.’

De resultaten liegen er niet om. In 2008/2009 ervoer 72 procent van de respondenten geen tot aanvaardbare pijn, inmiddels is dat percentage gestegen tot 90 procent. ‘Het post operatieve pijnbeleid van Ziekenhuis Bethesda heeft blijkbaar effect’, concludeert de onderzoeker. Die ‘winst’ is volgens Esther grotendeels toe te schrijven aan de pijnmedicatie, maar er is nóg een reden. ‘Patiënten op de afdeling Dagbehandeling worden uitgebreid voorgelicht over het gebruik, het effect en de mogelijke bijwerkingen van de pijnstillers. Die ondersteuning en persoonlijke aandacht worden zeer op prijs gesteld.’

Aanbevelingen

Op basis van deze onderzoeksresultaten heeft Esther een aantal aanbevelingen gedaan. De belangrijkste is voortzetting van het huidige pijnbeleid. Zorgmanager Kees Oosterhof: ‘Deze heldere uitkomsten zijn reden genoeg om het huidige pijnbeleid zonder mitsen en maren voort te zetten.’ Volgens Oosterhof heeft Esther een ‘gedegen stukje werk’ geleverd. ‘Dit onderzoek is goed voorbereid en uitgevoerd en de resultaten zijn duidelijk gepresenteerd. Complimenten daarvoor.’

En hoe kijkt Esther zelf terug op haar onderzoek in Ziekenhuis Bethesda? ‘Het was ontzettend leerzaam’, reageert de jonge onderzoeker. ‘Dit is een zeer interessant onderwerp met veel diepgang. Bovendien is pijnbestrijding een heel concreet thema, waarbij je echt iets voor de patiënt kunt betekenen.’ Dat haar missie is geslaagd, is volgens Esther mede te danken aan de enthousiaste medewerking van patiënten. ‘Zonder hen had ik dit onderzoek nooit kunnen doen. Daarom wil ik graag alle deelnemers aan de enquête vriendelijk bedanken.’ Waarvan akte.

Verpleegkundige in opleiding Esther Renshof geeft voorlichting over pijnstilling aan een patiënt (Foto: Anne Marie van Biesheuvel).