Botaanmaak en botafbraak

In gezonde botten zijn met name twee soorten cellen actief, cellen die bot aanmaken, de osteoblasten, en cellen die bot afbreken, de osteoclasten. Normaal verkeren ze in een redelijk evenwicht. Bij osteoporose verliezen de botten ‘botmassa’ (kalk en andere mineralen) en structuur (verlies van botbalkjes). Met als gevolg, dat ze broos worden.

Bij uitzaaiingen in de botten kunnen door de kankercellen stoffen worden geproduceerd waardoor de werking van de botafbrekende cellen wordt versterkt.
Het gevolg is dat bot rond de uitzaaiingen wordt afgebroken. Dit kan op den duur pijnklachten geven of botbreuken veroorzaken.

Behandeling met bisfosfonaten

Bisfosfonaten remmen de botafbrekende cellen. Daardoor kunnen de bisfosfonaten helpen de pijn te verminderen. Ook neemt de kans op botbreuken, een dwarslaesie of een verhoogd kalkgehalte in het bloed af.

Toediening

Zoledroninezuur (Zometa) of Pamidronaat (APD) wordt via een infuus toegediend. Dit gebeurt op de dagbehandeling op afdeling 6. De toediening van Zometa duurt een kwartier, toediening van APD duurt twee uur. U wordt na de toediening van Zometa nog anderhalf uur geobserveerd. Hoe vaak u krijgt toegediend, hoort u van uw arts. Dit kan variëren tussen een keer per drie weken tot een keer per twee maanden. U hoeft voor deze toediening niet nuchter te zijn.

Clodronaat is een middel dat in de vorm van capsules of tabletten wordt voorgeschreven, bijvoorbeeld Ostac of Bonefos. U neemt de bisfosfonaten in tablet – of capsulevorm op een lege maag in, minstens twee uur na een maaltijd of één uur voor een maaltijd. U dient het middel met twee glazen water of vruchtensap in te nemen en niet met melk.

Bijwerkingen

Bij de behandeling met een infuus, bestaat er kans op bijwerkingen als een lichte temperatuursverhoging, tijdelijke toename van de botpijn, griepachtige verschijnselen of ontstekingachtige verschijnselen in het bloedvat waar het infuus is ingebracht.
Deze bijwerkingen kunt u dempen door een aantal dagen op vaste tijden (drie tot vier keer daags) twee tabletten paracetamol in te nemen.

Bij de tabletten of capsules zijn de belangrijkste bijwerkingen te verwachten in het maagdarmkanaal zoals pijnklachten in de slokdarm, maagzuur, misselijkheid, opgezette buik, diarree, obstipatie en winderigheid.
Deze bijwerkingen treden vooral op in het begin van de behandeling en bij hoge doseringen.

Bisfosfonaten en uw gebit

Uw gebit kan aangetast worden door de bisfosfonaten. Informeer uw tandarts over het gebruik van deze medicijnen, zonodig kan de tandarts uw gebit extra controleren.
De complicatie die op kan treden is afsterven van het kaakbeen, waardoor tanden en kiezen los gaan zitten of waardoor een gebitsprothese niet meer goed past.

Let op de volgende symptomen:
- bloedend tandvlees
- ongewoon gevoel of pijn aan uw tanden en/of kiezen
- infecties in de mond
- loszittende gebitsprothese.

Zorg voor een goede gebitshygiëne:

- poets uw tanden en tong na elke maaltijd en voor het slapen gaan
- spoel de mond goed na
- poets met een zachte borstel
- houdt uw mond goed vochtig, door regelmatig wat te drinken
- bij veranderingen aan het gebit, neemt u contact op met de tandarts.

Duur van de behandeling

De behandeling met bisfosfonaten kan langdurig zijn. De behandeling wordt voortgezet zolang er een positief effect vastgesteld kan worden. De behandeling wordt door uw arts regelmatig geëvalueerd.

Tenslotte

Mocht u naar aanleiding van deze folder nog vragen hebben, dan kunt u die stellen aan de behandelend specialist of aan de oncologieverpleegkundige.